El Festival Internacional de la Gaita de Villaviciosa (FIG) va volver convertir na so decimonovena edición, la capital maliaya nun referente de la música tradicional ente los díes 3 y 6 de setiembre. La gaita, exa central d’esti festival, garra nesta edición un especial protagonismu, con dos presentaciones de dos pieces singulares del preséu asturianu por antonomasia y la celebración del 40º aniversariu de la Banda de Gaites Villaviciosa «El Gaitero».
D’una banda, la esposición Canteros del Soníu – La Gaita de la Oliva, que va abrir les sos puertes el xueves 3 de setiembre na Casa de los Hevia, va cuntar cola reproducción de la gaita de la Ilesia de La Oliva, ún de que los sos capitales figurativos inclúi la que se considera una de les primeres representaciones d’esti preséu na península ibérica. L’amuesa va averar al públicu la historia y el valor patrimonial de la emblemática gaita de La Oliva. La esposición Canteros del Soníu – La Gaita de la Oliva va permanecer abierta mientres los cuatro díes del festival na Casa de los Hevia. D’otra, el FIG va acoyer tamién na xornada de zarru la presentación de la gaita asturiana de cámara a cargu del artesanu Iván González.
Otru de los momentos más destacaos va ser la celebración del 40.º aniversariu de la Banda de Gaites Villaviciosa «El Gaitero», que va protagonizar una actuación especial dientro del Alcuentru de Bandes de Gaites del festival, compartendo escenariu con agrupaciones procedentes d’Asturies, Galicia y Baleares.
Una programación del FIG amplia y variada
La xornada inaugural, el xueves 3, va empezar cola apertura de la esposición Canteros del Soníu – La Gaita de la Oliva, siguida de la charra y ruta didáctica sobre esti singular patrimoniu, el pasucais inaugural de la Banda de Gaites Villaviciosa «El Gaitero», y el conciertu nel Teatru Riera del tríu bretón BEO, una formación integrada por Erwan Menguy, Yoann An Nedeleg y Martin Chapron. El conciertu va empezar a les 21 hores, y la entrada va ser llibre hasta completar aforu. El broche d’oru de la xornada inaugural pondrála como vien siendo tradicional una jam session folk na Plaza de la Caleyina Les Indies.
El vienres 4 va ser la vez de l’apertura del “Mercáu Tradicional” que se va allugar n’El Pelambre y que va siguir a lo llargo de tola fin de selmana, les actuaciones de la Bandina de la Banda Gaites Villaviciosa y de la Banda Gaites Camín de Fierro de Proaza, siguíu a les 19:30 de la proyección del documental “Y agora que lu baillen los rapacinos. Lo llixero n’Asturies” creáu pola agrupación etnográfica L’Andecha Folclor d’Uviéu. El vienres va acoyer tamién l’actuación de profesores y escolinos de la Escuela de Música Tradicional de la Banda Gaites Villaviciosa «El Gaitero«, rematando cola X Nueche en Danza, na que tán confirmaes les participaciones del jovencísimo grupu Rellume, la Orquestina La Xarangana, y el dúo Ambás y Ramsés, abriendo l’escenariu darréu a tol que s’anime a tocar.
El sábadu 5 va abrir la xornada’l taller prácticu Acompañamientu de canción asturiana cola gaita al cargu de los maestros Rodrigo Joglar y Lorena Corripio, pal que va ser necesariu inscripción previa. Coincidendo cola Fiesta de la Sidra, nuevamente les agrupaciones de gaita convidaes van animar la mañana en socesivos desfiles pero va ser a les 17 hores onde va dar entamu’l pasucais de toles bandes que precede al Alcuentru de Bandes de Gaites n’El Pelambre, amás de l’anunciada actuación especial de celebración del 40.º aniversariu de la Banda Gaites Villaviciosa «El Gaitero«. Primeramente, va dar apertura otru de los alcuentros habituales del FIG, nesti casu’l Alcuentru d’Artesanos de Instrumentos Musicales Tradicionales. La Nueche Folk va dar zarru a la xornada del sábadu coles actuaciones del Bagad Kemper, José Manuel Tejedor y Dixebra.
El domingu 6, últimu día del festival, va empezar cola Misa Asturiana de Gaita, siguíu del XVI Concursu de Gaiteros y Gaiteres Memorial José Huerta. La entrega de premios d’esti concursu, el mercáu tradicional, les actuaciones de bandines pelos chigres, desfiles de bandes de gaites peles cais o’l vermú gaiteru van dar continuidá a una xornada que va rematar cola presentación de la gaita asturiana de cámara del artesanu Iván González a les 17 hores y el VII Certame de Cantar Asturianu Xavi Solares, que va dar empiezu a les 18:30 hores con categoríes moza y adulta.
Abéu pon la banda sonora al FIG
La música asturiana va sonar en Villaviciosa mientres cuatro díes, con un cartelu que cunta cola presencia de músicos y agrupaciones asturianes, nacionales y internacionales, apostando tamién por formaciones moces y de nueva creación. Ente estes ta Abéu, nuevu grupu del panorama folk asturianu creador de la Danza Llenín, tema que va ser la banda sonora oficial del FIG d’esti añu 2026 y protagonista del conciertu col que remató l’actu de presentación de la programación del XIX Festival Internacional de la Gaita.



